Eten & drinken

Groene thee is gezond, en dat is geen marketingpraatje. De thee zit vol antioxidanten en catechinen, stoffen die je lichaam beschermen tegen schade op celniveau. Wetenschappelijk onderzoek koppelt regelmatig groene thee drinken aan een lager risico op hart- en vaatziekten, diabetes type 2 en bepaalde hersenziekten. Maar wat betekent dat in de praktijk, en wanneer schiet het zijn doel voorbij? Wat groene thee gezond maakt: antioxidanten en catechinen Het gezondheidsvoordeel van groene thee komt grotendeels van de catechinen, een groep krachtige antioxidanten. De bekendste is EGCG (epigallocatechine-3-gallaat). Deze stof remt ontstekingsprocessen en beschermt cellen tegen oxidatieve stress, een proces dat bijdraagt aan veroudering en chronische ziekten. Ter vergelijking: zwarte thee en groene thee komen van dezelfde plant (Camellia sinensis), maar bij zwarte thee worden de bladeren gefermenteerd. Dat fermentatieproces breekt een groot deel van de catechinen af. Groene thee wordt niet gefermenteerd, waardoor de werkzame stoffen grotendeels intact blijven. Dat verklaart waarom groene thee in onderzoeken consequent beter scoort dan zwarte thee als het gaat om antioxidantgehalte. Wat het onderzoek zegt over groene thee en je gezondheid De meeste positieve bevindingen komen uit bevolkingsstudies, vooral uit Japan en China, waar grote groepen mensen jarenlang worden gevolgd. Mensen die dagelijks meerdere koppen groene thee drinken, blijken gemiddeld een lager risico te hebben op hart- en vaatziekten. Dat komt waarschijnlijk doordat catechinen de bloedvaten soepel houden en de bloeddruk licht kunnen verlagen. Bij diabetes type 2 zijn de uitkomsten vergelijkbaar. Groene thee lijkt de gevoeligheid voor insuline te verbeteren en bloedsuikerschommelingen te dempen. Dit effect is bescheiden, maar meetbaar in meerdere studies. Voor de hersenen is L-theanine interessant. Dit aminozuur, dat van nature in groene thee zit, werkt kalmerend zonder slaperig te maken. In combinatie met cafeïne, dat ook in groene thee zit, geeft het een rustige, heldere alertheid. Sommige onderzoekers koppelen langdurig gebruik van groene thee aan een lager risico op cognitieve achteruitgang, maar het bewijs is hier minder sterk dan bij hart- en vaatziekten. Hoeveel groene thee per dag is zinvol? De meeste onderzoeken vinden positieve effecten bij twee tot vier koppen per dag. Dat is ook meteen de praktische richtlijn: minder heeft nauwelijks meetbaar effect, meer levert zelden extra voordeel op. Een kopje groene thee bevat gemiddeld 25 tot 35 milligram cafeïne, dus bij vier koppen per dag zit je op 100 tot 140 milligram cafeïne. Dat is voor de meeste mensen goed te verdragen, maar mensen die gevoelig zijn voor cafeïne merken het wel. Zet groene thee niet op te heet water. Water van 70 tot 80 graden Celsius geeft de beste smaak en houdt de catechinen zo goed mogelijk intact. Kokend water (100 graden) maakt de thee bitter en tast een deel van de werkzame stoffen aan. Wanneer groene thee juist niet verstandig is Groene thee bevat tannines, stoffen die de opname van ijzer uit voeding remmen. Drink je veel groene thee en eet je weinig vlees of bent je al snel bloedarmoede, dan is het verstandig om de thee niet direct bij of vlak na de maaltijd te drinken. Een uur wachten na het eten is genoeg. Groene thee-extracten in supplementvorm zijn een ander verhaal. Deze bevatten veel hogere concentraties catechinen dan een gewone kop thee, en zijn in zeldzame gevallen gekoppeld aan leverschade. Als supplement is groene thee dus niet automatisch veiliger of gezonder dan de gewone drank. Voor de meeste mensen is gewoon gezette thee de veiligste en prettigste manier. Ook bij zwangerschap is voorzichtigheid op zijn plaats vanwege het cafeïnegehalte. De aanbevolen cafeïnelimiet tijdens zwangerschap ligt rond de 200 milligram per dag; groene thee past daarbinnen als je het bij één of twee koppen houdt. Veelgestelde vragen over groene thee en gezondheid Is groene thee gezonder dan koffie?Niet per se beter of slechter, wel anders. Koffie heeft ook bewezen gezondheidsvoordelen, maar groene thee levert extra catechinen en L-theanine die in koffie niet zitten. Als je rustig wakker wil worden zonder de piek en dip van koffie, is groene thee een goede keuze. Helpt groene thee bij afvallen?Het effect bestaat, maar is klein. Catechinen kunnen de vetverbranding licht verhogen, maar dat levert in de praktijk slechts een paar extra calorieën per dag op. Groene thee is geen afslankdrankje, maar als onderdeel van een gezonde leefstijl schaadt het nooit. Zit er veel suiker in groene thee?Niet in de thee zelf. Puur gezette groene thee bevat geen suiker en nauwelijks calorieën. Kant-en-klare flessen “groene thee” in de supermarkt bevatten vaak wel veel toegevoegd suiker; check altijd het etiket. Twee tot vier koppen groene thee per dag is voor de meeste mensen een eenvoudige en veilige manier om de voordelen te benutten. Zet hem op de juiste temperatuur, sla supplementen over en drink hem niet vlak bij een ijzerrijke maaltijd. Meer heb je er eigenlijk niet voor nodig. Lees ookIs chai thee gezond? Dit zijn de voor- en nadelenWater met citroen: is het echt zo gezond?

Paranoten zijn gezond, maar je hebt er verrassend weinig van nodig om te profiteren van de voedingsstoffen. Ze zijn een van de rijkste natuurlijke bronnen van selenium ter wereld, en leveren daarnaast gezonde vetten, eiwitten en mineralen. Tegelijkertijd geldt hier meer dan bij welke andere noot: minder is echt beter. Waarom paranoten zo gezond zijn Paranoten groeien in het Amazonegebied en worden geoogst uit wilde bomen. Ze bevatten een indrukwekkend pakket aan voedingsstoffen. Per noot krijg je al een flinke hoeveelheid van het volgende binnen: Selenium: één paranoot bevat gemiddeld 70 tot 90 microgram selenium. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid voor volwassenen ligt rond de 70 microgram (Voedingscentrum). Je haalt dat dus al met één noot. Gezonde vetten: paranoten zijn rijk aan onverzadigde vetzuren, met name oliezuur (hetzelfde vet als in olijfolie). Die dragen bij aan een gezond cholesterolgehalte. Eiwitten: een handje paranoten (zo’n 30 gram, zes à zeven noten) levert ongeveer 4 gram eiwit. Niet enorm, maar een nuttige aanvulling op je dagelijkse behoefte. Magnesium en zink: beide mineralen spelen een rol bij de werking van je spieren en immuunsysteem. Vitamine E: een antioxidant die cellen beschermt tegen schade. Het grootste onderscheidende voordeel zit in het selenium. Dit mineraal ondersteunt je schildklier, immuunsysteem en beschermt cellen. Veel mensen in Nederland halen de aanbevolen hoeveelheid selenium niet via hun reguliere voeding, juist omdat de seleniumgehaltes in Europese grond relatief laag zijn. Paranoten zijn daarvoor een makkelijke en smakelijke aanvulling. Hoeveel paranoten zijn gezond per dag? Dit is het punt waarop paranoten anders zijn dan andere noten: de maximale hoeveelheid ligt erg laag. Twee tot drie paranoten per dag is ruim voldoende voor je seleniumvoorziening. Eet je structureel meer, bijvoorbeeld een handje van zes tot zeven noten elke dag, dan kan selenium zich ophopen in je lichaam. De Europese voedselveiligheidsautoriteit (EFSA) stelt de veilige bovengrens op 300 microgram selenium per dag voor volwassenen. Drie grote paranoten kunnen dat al benaderen. Te veel selenium leidt tot selenose, een vergiftigingsverschijnsel. Symptomen zijn haarverlies, broze nagels, misselijkheid en in ernstige gevallen neurologische klachten. Dit klinkt alarmerend, maar bij normaal gebruik van twee tot drie noten per dag is er niets aan de hand. Het probleem ontstaat pas bij consequent overeten, zoals dagelijks een hele zak leegeten. Een handig houvast: 1 tot 2 paranoten per dag: veilig en effectief voor de meeste mensen 3 paranoten per dag: nog altijd prima, zeker als je verder weinig selenium binnenkrijgt Meer dan 5 à 6 per dag, structureel: niet aan te raden Paranoten gezond als tussendoortje of aanvulling Voor wie bewust eet en op zoek is naar een voedzaam tussendoortje, zijn paranoten een slimme keuze, mits je de hoeveelheid bewaakt. Ze zijn verzadigend door het vet en eiwit, waardoor je minder snel naar andere snacks grijpt. Combineer ze gerust met een stuk fruit of wat andere noten voor variatie. Paranoten passen ook goed in een plantaardig dieet. Selenium komt in dierlijke producten relatief veel voor, maar paranoten zijn een van de weinige plantaardige uitzonderingen. Voor veganisten of vegetariërs zijn ze daarmee extra waardevol. Wanneer zijn paranoten juist niet verstandig? Er zijn situaties waarbij je voorzichtig moet zijn. Mensen die al schildkliermedicatie of seleniumsupplementen gebruiken, doen er goed aan hun inname van paranoten te bespreken met een arts of diëtist. Schildklieraandoeningen waarbij selenium al therapeutisch wordt ingezet, vereisen een nauwkeurig gedoseerde inname, en een dagelijkse paranoot kan dan al de berekening verstoren. Verder zijn paranoten een bekende boosdoener bij notenallergieën. Ze vallen botanisch gezien niet in dezelfde familie als amandelen of walnoten, maar kruisreacties zijn mogelijk. Heb je een bekende notenallergie, check dit dan bij een arts voordat je ze eet. Tot slot bevatten paranoten van nature lichte sporen van radium en barium, doordat de bomen die via hun wortels opnemen uit de grond. Bij normaal gebruik van een paar noten per dag is dit geen probleem, maar het is een reden te meer om het bij een kleine hoeveelheid te houden. Paranoten zijn een van de meest voedzame noten die er zijn, en twee tot drie stuks per dag is genoeg om echt iets voor je gezondheid te doen. Meer eten levert geen extra voordeel, maar wel een verhoogd risico. Bewaar ze droog en donker, want de hoge vetgehalten maken ze gevoelig voor ranzig worden. Met die simpele regels in gedachten zijn paranoten een moeiteloze, gezonde aanvulling op je dagelijkse voeding. Lees ookMacadamia noten gezond: wat ze je lichaam opleverenZijn pompoenpitten gezond?

De granaatappel is een van de gezondste vruchten die je kunt eten. Hij zit boordevol vezels, vitamines en mineralen die je lichaam goed ondersteunen. Wat maakt granaatappel nu precies zo gezond, en wat heb je er in de praktijk aan? Wat zit er in een granaatappel? Een granaatappel levert je een goede mix van voedingsstoffen. Hij bevat veel vezels, die je spijsvertering helpen en je langer een vol gevoel geven. Daarnaast zit er een flinke hoeveelheid vitamine C in, bekend om zijn rol bij je weerstand en het herstel van weefsel. Vitamine K ondersteunt de bloedstolling en de gezondheid van je botten. Ook de B-vitamines zijn aanwezig: vitamine B6 en foliumzuur (B11) spelen allebei een rol in de aanmaak van rode bloedcellen en de werking van je zenuwstelsel. Een minder bekende troef is koper. Dat mineraal helpt je lichaam onder meer bij de opname van ijzer en de aanmaak van bindweefsel. Je vindt koper in lang niet alle fruitsoorten, waardoor de granaatappel hier opvalt. Antioxidanten: de kracht van de rode kleur De felrode kleur van de pitjes komt van stoffen die polyfenolen worden genoemd. Dit zijn krachtige antioxidanten, waaronder punicalagins en anthocyanines. Antioxidanten beschermen je cellen tegen schade die ontstaat door vrije radicalen. Vrije radicalen zijn onstabiele moleculen die in je lichaam worden aangemaakt door stress, ongezond eten of luchtvervuiling. Granaatappelsap staat bekend als een van de meest antioxidantrijke dranken die er zijn. Dat maakt het fruit ook populair in onderzoeken naar hart- en vaatziekten en ontstekingen. Let op: dit soort onderzoek loopt nog volop, en de meeste studies zijn gedaan op kleine groepen. Granaatappel is gezond, maar geen geneesmiddel. Wat granaatappel gezond maakt voor je hart Er is redelijk wat bewijs dat de stoffen in granaatappel gunstig kunnen zijn voor je bloedvaten. Ze kunnen helpen om het LDL-cholesterol (het “slechte” cholesterol) minder snel te laten oxideren. Geoxideerd LDL hoopt makkelijker op in je aderen, en dat vergroot de kans op aderverkalking. Granaatappel lijkt dat proces te remmen, al is dit geen reden om er dagelijks een emmer sap van te drinken. Heb je last van hoge bloeddruk? Sommige kleine onderzoeken suggereren dat regelmatig granaatappelsap drinken de bloeddruk iets kan verlagen. Maar ook hier geldt: het gaat om een aanvulling op een gezonde leefstijl, niet om een vervanging van medicatie of advies van je arts. Vezels en je spijsvertering De pitjes van een granaatappel bevatten veel vezels. Als je de pitjes eet (wat je gerust kunt doen), profiteer je direct van die vezels. Ze houden je darmen actief en helpen de suikeropname in je bloed te vertragen, wat schommelingen in je bloedsuiker beperkt. Drink je alleen het sap, dan mis je een groot deel van de vezels. Hele pitjes eten is dus voedzamer dan een glas sap. Granaatappel in de praktijk eten De pitjes smaken licht zuur en zoet tegelijk. Je kunt ze zo uit de hand eten, door een salade doen, over yoghurt strooien of door een couscousgerecht mengen. Een hele granaatappel opensnijden gaat het makkelijkst door hem eerst in water door te snijden. De pitjes zinken dan naar de bodem, de witte vliesjes drijven omhoog en je houdt de pitjes schoon over. Granaatappelsap is een alternatief, maar let op de hoeveelheid suiker. In kant-en-klaar sap zit vaak toegevoegd suiker. Kies liever voor vers geperst sap of eet gewoon de pitjes. Granaatappel is een gezonde toevoeging aan je eetpatroon, met een opvallend rijk pallet aan vitamines, mineralen en antioxidanten. Eet de pitjes het liefst heel voor maximaal voordeel, en zie het als een lekkere aanvulling op een gevarieerde voeding. Lees ookKaki fruit gezond: wat doet het voor je lichaam?

Kaki fruit is verrassend gezond. De oranje vrucht zit vol vitamines, vezels en antioxidanten die je lichaam op meerdere manieren ondersteunen. Of je het nu af en toe eet of er vaker voor kiest: hieronder lees je precies wat kaki voor je doet en waar je op moet letten. Welke voedingsstoffen zitten in kaki fruit? Kaki bevat een indrukwekkende hoeveelheid vitamines. Je vindt er vitamine A, B6, C en E in, elk met een eigen effect op je lichaam. Vitamine A ondersteunt je immuunsysteem en is goed voor je ogen. Vitamine C helpt bij de aanmaak van collageen en beschermt cellen tegen schade. Vitamine E werkt als antioxidant en beschermt cellen tegen oxidatieve stress. Vitamine B6 speelt een rol bij de aanmaak van rode bloedcellen en de werking van je zenuwstelsel. Naast vitamines bevat kaki ook mineralen zoals kalium, mangaan en koper. Kalium is belangrijk voor een gezonde bloeddruk en een goede werking van je hart en spieren. Mangaan helpt bij de stofwisseling en de vorming van bindweefsel. Vezels en antioxidanten: twee sterke punten van kaki Kaki is een goede bron van voedingsvezels. Vezels zorgen voor een goede darmwerking, geven je een verzadigd gevoel en helpen je bloedsuikerspiegel stabieler te houden na het eten. Eén kaki bevat al een aardige hoeveelheid vezels, waarmee je bijdraagt aan je dagelijkse behoefte. Wat kaki fruit gezond maakt, heeft ook veel te maken met de antioxidanten erin. De vrucht bevat carotenoïden, waaronder bètacaroteen, dat je lichaam omzet in vitamine A. Ook bevat kaki flavonoïden, die ontstekingen kunnen remmen en cellen beschermen. Antioxidanten helpen je lichaam schade door vrije radicalen tegen te gaan, wat op de lange termijn het risico op bepaalde ziekten kan verlagen. Is kaki fruit ook gezond bij een dieet of suikerarm eten? Hier is eerlijkheid op zijn plek: kaki bevat relatief veel natuurlijke suikers. Een rijpe kaki smaakt zoet, en dat komt ergens vandaan. Voor mensen die letten op hun bloedsuiker of koolhydraten eten, is het verstandig kaki met mate te eten. De vezels vertragen de opname van suikers enigszins, maar het blijft een vrij zoete vrucht. Vergeleken met snoep of koekjes is kaki als tussendoortje een stuk verstandigere keuze: je krijgt er nuttige voedingsstoffen bij in plaats van lege calorieën. Maar wie streng koolhydraatarm eet, kan beter kiezen voor fruit met minder suiker, zoals frambozen of aardbeien. Wanneer en hoe eet je kaki het beste? Kaki smaakt het best als de vrucht volledig rijp is. Een harde, onrijpe kaki kan erg wrang smaken door de aanwezigheid van looizuur. Wacht dus tot de vrucht zacht aanvoelt, vergelijkbaar met een rijpe tomaat of perzik. Je eet kaki het makkelijkst door hem door te snijden en het vruchtvlees met een lepel te scheppen, vergelijkbaar met een avocado. Er zijn twee hoofdsoorten kaki die je in Nederlandse winkels tegenkomt. De Sharon-vrucht (een geregistreerde naam voor een variant uit Israël) is ook onrijp al zacht en niet wrang, wat hem makkelijker in gebruik maakt. De gewone kaki vraagt meer geduld maar geeft bij rijpheid een rijkere smaak. Eet kaki als ontbijt, snack of nagerecht Verwerk het in een smoothie of salade Combineer met yoghurt voor een vullend ontbijt Gebruik het als naturel zoetstof in havermout Kaki fruit is gezond voor de meeste mensen en een waardevolle aanvulling op een gevarieerd menu. Eet het rijp, met mate als je op suikers let, en geniet van de brede mix aan vitamines en antioxidanten die deze oranje vrucht te bieden heeft. Lees ookGezond fruit: de beste keuzes en wat ze voor je doenDragon fruit gezond: dit doet de vrucht voor je lichaam

Ja, aardbeien zijn gezond. Ze zitten vol vitamine C, vezels en antioxidanten, terwijl ze weinig calorieën bevatten. Een portie van 150 gram aardbeien levert al meer dan de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid vitamine C. Dat maakt ze een van de meest voedzame fruitsoorten die je gewoon in de supermarkt vindt. Wat zit er precies in aardbeien? Aardbeien bestaan voor het grootste deel uit water, zo’n 90 procent. Daardoor zijn ze licht verteerbaar en laag in calorieën. Per 100 gram bevatten aardbeien ongeveer 33 kilocalorieën. Je kunt ze dus makkelijk tussendoor eten zonder dat het zwaar op de calorie-inname drukt. Wat aardbeien bijzonder maakt, is het hoge gehalte aan vitamine C. Dat is goed voor je weerstand, je huid en de opname van ijzer uit andere voedingsmiddelen. Naast vitamine C leveren aardbeien ook foliumzuur, kalium en mangaan. Foliumzuur speelt een rol bij de aanmaak van nieuwe cellen en is vooral belangrijk tijdens de zwangerschap. Ook vezels zijn een pluspunt. Vezels helpen je spijsvertering op gang, zorgen voor een langer verzadigd gevoel en ondersteunen een gezonde bloedsuikerspiegel. Per 100 gram aardbeien zit je op ongeveer 2 gram vezels. De antioxidanten in aardbeien Aardbeien bevatten flavonoïden, waaronder anthocyaninen. Dat zijn de stoffen die verantwoordelijk zijn voor de rode kleur. Anthocyaninen zijn krachtige antioxidanten: ze helpen cellen te beschermen tegen schade door vrije radicalen. Vrije radicalen spelen een rol bij veroudering en bij het ontstaan van bepaalde ziekten. Het Wereld Kanker Onderzoek Fonds noemt aardbeien als een vrucht die interessant is vanuit het oogpunt van kankerpreventie, mede door deze antioxidanten. Dat betekent niet dat aardbeien kanker voorkomen, maar een voedingspatroon rijk aan groenten en fruit, waaronder aardbeien, wordt wel in verband gebracht met een lager risico op bepaalde soorten kanker. Naast anthocyaninen bevatten aardbeien ook quercetine en kaempferol. Deze stoffen worden onderzocht op hun invloed op ontstekingen en de werking van het hart en de bloedvaten. Zijn aardbeien ook goed voor het hart? Onderzoek wijst uit dat regelmatig eten van bessen, inclusief aardbeien, positief kan bijdragen aan de gezondheid van het hart. De antioxidanten en vezels kunnen helpen bij het reguleren van de bloeddruk en het verlagen van het LDL-cholesterol (het zogenoemde “slechte” cholesterol). Kalium in aardbeien ondersteunt een gezonde bloeddruk. Dat betekent niet dat je met alleen aardbeien hartproblemen oplost, maar als onderdeel van een gevarieerd dieet dragen ze zeker bij aan een hart-gezond voedingspatroon. Zijn er ook nadelen aan aardbeien? Voor de meeste mensen zijn aardbeien zonder problemen te eten. Maar er zijn een paar situaties waarin je wat voorzichtiger kunt zijn. Allergie: Aardbeien kunnen bij sommige mensen een allergische reactie uitlokken, variërend van jeuk in de mond tot huidreacties. Dit komt relatief zelden voor, maar is wel een bekend fenomeen bij jonge kinderen. Nierproblemen: Aardbeien bevatten oxaalzuur. Wie gevoelig is voor nierstenen (specifiek oxalaatnierstenen) kan beter niet te veel aardbeien eten. Overleg bij twijfel met een diëtist of arts. Pesticiden: Aardbeien staan regelmatig op lijsten van producten met relatief hoge pesticideresiduen. Was ze altijd goed onder stromend water, of kies voor biologische aardbeien als je dat een punt vindt. Vers, diepvries of bewerkt: maakt dat uit? Verse aardbeien zijn het lekkerst, maar diepvriesaardbeien zijn zeker niet slechter. Invriezen vlak na de oogst houdt de meeste voedingsstoffen goed vast. Volgens het Wereld Kanker Onderzoek Fonds kun je aardbeien tot 8 à 12 maanden bewaren in de vriezer zonder groot verlies van kwaliteit. Was ze daarvoor goed onder stromend water en verwijder de kroontjes voordat je ze invriest. Bewerkte producten met aardbeien, zoals jam, aardbeienyoghurt of vruchtensap, leveren vaak veel minder voedingswaarde en bevatten juist extra suiker. Voor de gezondheidsvoordelen kies je bij voorkeur voor verse of ingevroren aardbeien zonder toevoegingen. Kortom: aardbeien zijn een van de makkelijkste manieren om je voedingspatroon te verrijken. Ze zijn goedkoop, breed beschikbaar, laag in calorieën en hoog in vitaminen en antioxidanten. Een handjevol per dag is voor bijna iedereen een slimme keuze. Lees ookGezond fruit: de beste keuzes en wat ze voor je doenRode bessen: zo gezond zijn ze écht

Ja, olijven zijn over het algemeen gezond, maar er zit een belangrijke kanttekening aan: ze bevatten veel zout. De voordelen zijn er zeker, zolang je de portie in de gaten houdt. Hieronder lees je waar olijven goed voor zijn, wat het nadeel is en hoe je er verstandig mee omgaat. Wat olijven gezond maakt Olijven bestaan voor een groot deel uit enkelvoudig onverzadigd vet, hetzelfde type vet dat ook in olijfolie zit. Dit type vet heeft een gunstig effect op het cholesterol: het verhoogt het “goede” HDL-cholesterol en kan het “slechte” LDL-cholesterol verlagen. Dat is goed voor het hart. Daarnaast bevatten olijven antioxidanten, waaronder vitamine E en polyfenolen. Deze stoffen helpen cellen te beschermen tegen schade. Olijven bevatten ook vezels, die de darmwerking ondersteunen. En ze leveren relatief weinig koolhydraten, wat ze geschikt maakt voor mensen die op hun koolhydraatinname letten. Rijk aan enkelvoudig onverzadigd vet (hart-gezond) Bevatten antioxidanten zoals vitamine E en polyfenolen Leveren vezels voor een goede darmwerking Weinig koolhydraten Leveren ijzer, koper en kleine hoeveelheden andere mineralen Het grote nadeel: het zoutgehalte Hier zit de echte valkuil. Olijven worden ingelegd in pekel, een zoutoplossing. Daardoor bevatten ze van nature veel natrium. Een handjevol olijven (zo’n tien stuks) kan al flink bijdragen aan je dagelijkse zoutinname. Wie al te veel zout binnenkrijgt, loopt een verhoogd risico op hoge bloeddruk. Dit maakt olijven niet verboden, maar het betekent wel dat je er niet onbeperkt van kunt eten. Mensen met hoge bloeddruk of een zoutarm dieet moeten hier extra op letten. Een handvol per dag is voor de meeste mensen prima; een hele kom leegeten is minder verstandig. Een handige tip: spoel olijven even af onder de kraan voor je ze eet. Dat verwijdert een deel van het zout aan de buitenkant en maakt ze iets minder zout zonder de smaak sterk aan te tasten. Zijn olijven gezond als snack of tussendoortje? Als je olijven vergelijkt met veel andere snacks, komen ze er goed vanaf. Ze vullen goed door het vetgehalte en de vezels, bevatten nauwelijks suiker en leveren nuttige voedingsstoffen. Dat maakt ze een betere keuze dan bijvoorbeeld chips of zoute crackers, die ook veel zout bevatten maar verder weinig voeden. Een portie van vijf tot tien olijven als tussendoortje is voor de meeste mensen een prima keuze. Let bij de aankoop op het zoutgehalte op de verpakking. Er zijn varianten met minder zout verkrijgbaar, en die verdienen de voorkeur als je olijven vaker eet. Groene of zwarte olijven: is er verschil? Groene en zwarte olijven komen van dezelfde boom, maar worden op een ander moment geplukt. Groene olijven worden vroeg geoogst, zwarte zijn rijper. Qua voedingswaarde zijn de verschillen klein. Zwarte olijven bevatten iets meer vet, groene olijven bevatten soms iets meer zout door een langere pekelperiode. Voor de gezondheid maakt de kleur dus weinig uit; de bereidingswijze en het zoutgehalte zijn belangrijker. Olijven zijn gezond als je ze met mate eet. De goede vetten, antioxidanten en vezels werken in je voordeel. Het hoge zoutgehalte is het punt om op te letten. Beperk je portie, spoel ze eventueel af en kijk naar varianten met minder zout. Dan haal je het beste uit dit mediterrane voedingsmiddel.

Gemberthee is gezond, en dat is geen marketingpraat. Gember bevat werkzame stoffen zoals gingerolen en shogaolen die ontstekingsremmend werken, en het drankje levert ook vitamines en mineralen die je lichaam dagelijks nodig heeft. Of het voor jou de moeite waard is om het elke dag te drinken, hangt af van wat je ervan verwacht. Hieronder vind je precies wat gemberthee doet, welke voordelen reëel zijn, waar je op moet letten en wanneer je er beter mee kunt stoppen. Wat maakt gemberthee gezond? De gezondheidsvoordelen van gemberthee komen grotendeels van de gemberwortel zelf. Gember bevat vitamine B6, dat een rol speelt in je stofwisseling, en vitamine C, dat bijdraagt aan een goede weerstand. Daarnaast zitten er mineralen in zoals kalium, calcium, fosfor en natrium. In een kop thee zitten die stoffen in kleinere hoeveelheden dan in rauwe gember, maar bij dagelijks gebruik tellen ze op. De krachtigste verbindingen in gember zijn de gingerolen. Dat zijn de stoffen die gember zijn scherpe smaak geven en die in onderzoek ontstekingsremmende en antioxidante eigenschappen laten zien. Wanneer gember wordt gedroogd of verwarmd, worden gingerolen omgezet in shogaolen, die op dezelfde manier werken maar soms nog sterker zijn. Voordelen die je merkt bij dagelijks gebruik Het meest onderbouwde voordeel van gemberthee is de werking bij misselijkheid. Gember is breed erkend als effectief middel bij reisziekte, zwangerschapsmisselijkheid en misselijkheid na een operatie. Een kop warme gemberthee bij een naar gevoel in je maag werkt voor veel mensen snel en zonder bijwerkingen. Ook bij spijsverteringsproblemen kan gemberthee helpen. Het stimuleert de aanmaak van maagsap en bevordert de maaglediging. Mensen met een opgeblazen gevoel, gasvorming of een trage spijsvertering merken soms verbetering als ze er dagelijks een kop van drinken, bij voorkeur voor of na de maaltijd. Een derde voordeel is de ontstekingsremmende werking. Bij chronische laaggradige ontstekingen, zoals bij mensen met gewrichtspijn, kan regelmatig gember eten of drinken op den duur iets bijdragen. Dit is geen snelle oplossing, maar bij consistent gebruik over weken of maanden zijn er aanwijzingen dat het mild helpt. Tot slot draagt gemberthee bij aan je vochtinname en verwarmt het je van binnenuit. Dat klinkt simpel, maar genoeg drinken op een dag is voor veel mensen al een uitdaging. Een warme kop gemberthee is een aangenamer alternatief dan gewoon water en heeft tegelijk de voordelen van de gember zelf. Wanneer gemberthee juist niet verstandig is Gemberthee is geen drankje voor iedereen in elke situatie. Bij een hoge dosering kan gember bloedverdunnend werken. Gebruik je bloedverdunners zoals warfarine, of heb je een operatie gepland, bespreek het dan eerst met je huisarts voordat je dagelijks grote hoeveelheden drinkt. Ook bij brandend maagzuur of een gevoelige maag reageert niet iedereen goed op gember. Voor sommige mensen verergert het de klachten juist, vooral op een lege maag. Begin in dat geval met een zwakke thee en kijk hoe je lichaam reageert. Zwangere vrouwen mogen gemberthee drinken bij misselijkheid, maar houd het bij een lage dosering (één à twee koppen per dag) en vermijd geconcentreerde supplementen zonder overleg met een arts. Zo zet je gemberthee op de juiste manier De eenvoudigste manier: snijd een stuk verse gemberwortel van ongeveer twee centimeter dik, doe het in een mok en giet er kokend water over. Laat vijf tot tien minuten trekken. Hoe langer je het laat staan, hoe sterker en scherper de smaak wordt. Een schijfje citroen en een beetje honing maken het zachter en voegen zelf ook lichte gezondheidsvoordelen toe. Gebruik je gembertheezakjes, kies dan een variant zonder toegevoegde suikers of kunstmatige aroma’s. De hoeveelheid echte gember per zakje verschilt per merk, dus de gezondheidswaarde is minder voorspelbaar dan bij verse gember. Hoeveel is genoeg? Één à drie koppen gemberthee per dag is voor de meeste gezonde volwassenen prima. Meer dan dat brengt doorgaans geen extra voordelen, maar kan bij sommige mensen maagklachten geven. Er is geen officiële aanbevolen dagelijkse hoeveelheid voor gember als thee, maar algemeen wordt een dagelijkse inname van één tot vier gram gember (vers of gedroogd) als veilig en zinvol beschouwd. Gemberthee is dus een gezonde gewoonte als je het met mate drinkt en geen klachten hebt die interactie met gember kunnen geven. Het vervangt geen medicijnen of een gezond voedingspatroon, maar als aanvulling op je dag is het een van de makkelijkste en goedkopere stappen die je kunt zetten voor je welzijn. Lees ookWelke thee is gezond? De beste keuzes op een rijIs chai thee gezond? Dit zijn de voor- en nadelen

Cashewnoten zijn gezond, maar niet alle claims kloppen even goed. Ze leveren waardevolle vetten, mineralen en plantaardige eiwitten, en passen prima in een gevarieerd voedingspatroon. Tegelijk gaat er ook de nodige onzin rond over cashewnoten, van magische slaapverbeteraars tot wondermiddel voor je cholesterol. Hier lees je wat de wetenschap er echt over zegt. Wat zit er in cashewnoten? Cashewnoten bestaan voor een groot deel uit vet, maar dat is overwegend onverzadigd vet. Dat type vet heeft een gunstig effect op je hart en bloedvaten, zolang je het als vervanging gebruikt voor verzadigd vet (zoals boter of vet vlees). Daarnaast bevatten cashewnoten een behoorlijke hoeveelheid koolhydraten, meer dan de meeste andere noten. Dat maakt ze iets energierijker per handjevol. Aan mineralen zijn cashewnoten rijk aan magnesium, koper, zink en fosfor. Koper speelt een rol bij de aanmaak van rode bloedcellen en een goede werking van het zenuwstelsel. Magnesium is belangrijk voor spieren en botten. Cashewnoten bevatten ook ijzer en een kleine hoeveelheid vitamine K en vitamine B6. Qua eiwitten leveren cashewnoten zo’n 5 gram per handje (30 gram). Dat is nuttig als aanvulling, maar reken er niet op als primaire eiwitbron, want de verdeling van aminozuren is minder compleet dan bij dierlijke eiwitten. Cashewnoten gezond voor hart en cholesterol? Dit is een van de meest genoemde voordelen, en er zit een kern van waarheid in. De onverzadigde vetten in cashewnoten kunnen bijdragen aan een betere verhouding tussen LDL-cholesterol (het “slechte” cholesterol) en HDL-cholesterol. Maar het effect is bescheiden en hangt sterk af van je totale voeding. Wie elke dag een handje cashewnoten eet als onderdeel van een gevarieerd dieet met veel groente en volkoren producten, doet zichzelf een plezier. Wie ze bovenop een ongezond voedingspatroon eet, merkt weinig. Cashewnoten bevatten geen vezels in grote hoeveelheden, en dat is een punt. Vezels helpen je cholesterol te verlagen, en in dat opzicht doen hazelnoten of amandelen het iets beter. Betere nachtrust door cashewnoten? Deze claim circuleert veel online, maar is sterk overdreven. Het argument is dat cashewnoten tryptofaan bevatten, een aminozuur dat je lichaam omzet in serotonine en melatonine. Meer tryptofaan zou dan leiden tot meer melatonine en dus een betere slaap. Het probleem: de hoeveelheid tryptofaan in een handje cashewnoten is te klein om merkbaar effect te hebben op je slaap. Kalkoen en eieren bevatten meer tryptofaan, maar ook daarvoor geldt dat de effecten op slaap via voeding beperkt zijn. Heb je last van slechte slaap? Dan is voeding niet de eerste plek om te zoeken. Hoeveel cashewnoten per dag is verstandig? Een handjevol, dus ongeveer 30 gram, is een goede portie. Dat levert je zo’n 160 tot 170 kilocalorieën. Noten zijn calorierijk, en cashewnoten zitten aan de hogere kant vergeleken met amandelen of walnoten. Wie op zijn gewicht let, kan ze prima blijven eten, maar let dan op de rest van de dag. Kies bij voorkeur ongezouten cashewnoten. Gezouten varianten leveren snel veel zout extra op, wat juist ongunstig is voor je bloeddruk. Geroosterde cashewnoten zijn prima, zolang er geen suiker of extra vet aan toegevoegd is. Wanneer zijn cashewnoten juist minder geschikt? Mensen met een nieraandoening moeten opletten. Cashewnoten bevatten oxalaten, stoffen die in combinatie met calcium nierstenen kunnen bevorderen. Bij een verhoogd risico op nierstenen raadt een diëtist soms aan om cashewnoten te beperken. Ook mensen die allergisch zijn voor noten moeten voorzichtig zijn. Cashewnoten zijn een van de notenvarianten die relatief vaak allergische reacties veroorzaken, soms ernstig. Bij een bekende notenallergie is overleg met een arts verstandig. Tot slot: cashewnoten bevatten meer koolhydraten dan de meeste andere noten. Voor mensen met diabetes type 2 die nauwlettend op koolhydraten letten, is dat de moeite waard om mee te rekenen. Kortom: cashewnoten zijn een gezonde snack binnen een gevarieerd voedingspatroon, maar geen wondermiddel. De echte voordelen zitten in de onverzadigde vetten, de mineralen en de bijdrage aan een gevuld gevoel. De meer sensationele claims over slaap of cholesterol kun je met een korreltje zout nemen, en dat is in dit geval zonde van het zout. Lees ookIs amandelmeel gezond? Voordelen, nadelen en eerlijk adviesVitamine D vegan: wat je moet weten over plantaardige vitamine D

Watermeloen is gezond. Het fruit bevat veel water, weinig calorieën en een handvol nuttige voedingsstoffen die je lichaam écht iets opleveren. Toch zijn er ook een paar dingen om rekening mee te houden, zeker als je er veel van eet. Wat maakt watermeloen gezond? Watermeloen bestaat voor ongeveer 92% uit water. Dat maakt het een prima keuze om gehydrateerd te blijven, zeker op warme dagen. Tegelijk levert een flinke plak watermeloen (zo’n 300 gram) maar ongeveer 90 calorieën. Dat is relatief weinig voor een stuk fruit dat je een goed gevuld gevoel geeft. Het fruit bevat een mix van vitaminen die je lichaam goed gebruikt. Vitamine C ondersteunt je weerstand en helpt bij de aanmaak van collageen. Vitamine A is belangrijk voor je ogen en je huid. Vitamine B6 speelt een rol bij je zenuwstelsel en de aanmaak van hormonen. Samen dragen deze drie bij aan een soepele, veerkrachtige huid. Watermeloen is ook een van de rijkste natuurlijke bronnen van lycopeen. Dat is een rode pigmentstof die ook in tomaten zit. Lycopeen is een antioxidant: het helpt schadelijke stoffen in je lichaam te neutraliseren. Er is onderzoek dat lycopeen koppelt aan een lager risico op bepaalde ziekten, al is dat verband nog niet volledig bewezen bij mensen. Is watermeloen gezond voor je hart? Watermeloen bevat het aminozuur citrulline. Je lichaam zet citrulline om in argineen, een stof die helpt bij het ontspannen van bloedvaten. Dat kan een positief effect hebben op de bloeddruk en de doorbloeding. Dit effect is klein en is geen vervanging van medicatie, maar het is wel een opvallend pluspunt dat veel mensen niet van watermeloen verwachten. Daarnaast bevat watermeloen kalium, een mineraal dat helpt je bloeddruk in balans te houden. De hoeveelheid is bescheiden vergeleken met bijvoorbeeld bananen, maar elke beetje telt als je er geregeld van eet. Calorieën en suiker: wat je moet weten Watermeloen heeft een relatief hoge glycemische index (GI) van ongeveer 72. Dat klinkt hoog, maar de glycemische lading (GL) per portie is laag, omdat het fruit voor zo’n groot deel uit water bestaat. In de praktijk stijgt je bloedsuiker van een normale portie watermeloen dus niet heel sterk. Toch is het voor mensen met diabetes of insulineresistentie verstandig om de portiegrootte in de gaten te houden en het liefst te overleggen met een arts of diëtist. Per 100 gram bevat watermeloen ongeveer 6 gram suiker. Dat is minder dan veel andere vruchten. Druiven bevatten bijvoorbeeld al gauw twee keer zoveel suiker per 100 gram. Wanneer is watermeloen minder verstandig? Watermeloen is voor de meeste mensen prima, maar er zijn situaties waarin je er wat voorzichtiger mee bent: Nierklachten: Watermeloen bevat kalium. Bij ernstige nierproblemen kan een hoge inname van kalium belastend zijn. Volg dan het advies van je behandelend arts. Grote hoeveelheden in één keer: Door het hoge watergehalte en de suikers kan je buik opspelen als je er ineens heel veel van eet. Denk aan een opgeblazen gevoel of losse ontlasting. Allergie: Zeldzaam, maar watermeloenallergie bestaat. Mensen met een allergie voor gras of bepaalde andere vruchten kunnen soms ook op watermeloen reageren. Watermeloen en vochthuishouding Eén van de meest praktische voordelen van watermeloen is het effect op je vochthuishouding. Het fruit helpt je lichaam gehydrateerd te houden, wat goed is voor je concentratie, je huid en je energieniveau. Dit geldt vooral in de zomer, als je meer vocht verliest door zweten. Watermeloen is daarmee een slimme snack: je drinkt als het ware terwijl je eet. Watermeloen is dus zeker gezond, zolang je het met een beetje gezond verstand eet. Een paar plakken per dag leveren je vitaminen, antioxidanten en vocht op, met weinig calorieën als bijkomstigheid. Voor de meeste mensen is het een van de betere zoete snacks die je kunt kiezen. Lees ookIs watermeloen gezond

Kersen zijn gezond, en meer dan je misschien denkt. Ze zitten vol antioxidanten, hebben een ontstekingsremmende werking en kunnen zelfs je slaap en spierherstel verbeteren. Of je nu verse kersen koopt in de zomer of kiest voor kersensap, je doet je lichaam een duidelijk plezier. Wat maakt kersen zo gezond? Kersen bevatten veel anthocyanen. Dat zijn de stoffen die kersen hun dieprode kleur geven, en ze werken krachtig als antioxidant. Antioxidanten helpen vrije radicalen in je lichaam te neutraliseren. Vrije radicalen kunnen cellen beschadigen en spelen een rol bij veroudering en chronische ziektes. Hoe donkerder de kers, hoe meer anthocyanen en hoe sterker het effect. Naast anthocyanen leveren kersen ook vitamine C, kalium en vezels. Vitamine C ondersteunt je immuunsysteem. Kalium is goed voor een gezonde bloeddruk. En vezels helpen je spijsvertering op gang te houden. Al bij al een indrukwekkend rijtje voor zo’n klein stukje fruit. Kersen bestrijden ontstekingen Een van de meest opvallende eigenschappen van kersen is hun ontstekingsremmende werking. De anthocyanen en andere plantenstoffen in kersen remmen bepaalde eiwitten die ontstekingen in het lichaam aansturen. Dit kan nuttig zijn bij aandoeningen zoals artritis of jicht, waarbij chronische ontsteking een grote rol speelt. Mensen met jicht worden soms aangeraden kersensap te drinken, al is het verstandig dit altijd met een arts te bespreken. Betere slaap door kersen Kersen zijn een van de weinige natuurlijke voedselbronnen van melatonine. Melatonine is het hormoon dat je lichaam aanmaakt als het donker wordt, als signaal om te gaan slapen. Met name zure kersen (zoals Montmorencykersen) bevatten relatief veel melatonine. Kersensap van zure kersen wordt in onderzoek dan ook gelinkt aan een iets langere en diepere slaap. Het effect is bescheiden, maar voor mensen die moeite hebben met inslapen kan een glas kersensap voor het slapengaan de moeite waard zijn om te proberen. Minder spierpijn na het sporten Sporters gebruiken kersensap steeds vaker als hersteldrank. Onderzoeken laten zien dat kersensap spierpijn na intensieve inspanning kan verminderen. De verklaring zit in de ontstekingsremmende en antioxidante werking: sporten veroorzaakt kleine beschadigingen in spiercellen, en de stoffen in kersen helpen dat herstelproces te ondersteunen. Met name duursporters, zoals marathonlopers, drinken het om sneller te herstellen. Denk aan een glas (ongeveer 200 tot 250 ml) kersensap in de uren na een zware training. Hoeveel kersen is gezond? Een portie van zo’n 150 gram verse kersen per dag past prima binnen een gevarieerd voedingspatroon. Dat zijn ongeveer 20 tot 25 kersen. Je hoeft het niet te overdrijven: meer eten levert niet automatisch een groter effect op. Kersen bevatten ook suiker, al is het een natuurlijke suiker in combinatie met vezels, wat de opname in je bloed vertraagt. Voor mensen die letten op hun bloedsuiker is het slim om kersen te combineren met een beetje eiwit of vet, zoals een handje noten. Verse kersen, sap of gedroogd? Verse kersen zijn de meest volledige keuze: alle vezels, vitamines en antioxidanten zitten er nog in. Kersensap werkt goed als je snel een grote hoeveelheid anthocyanen wilt binnenkrijgen, maar let op: sap heeft geen vezels en bevat soms toegevoegde suikers. Lees het etiket. Gedroogde kersen zijn geconcentreerder in suiker en calorieën, maar ze zijn handig als snack en bevatten nog steeds antioxidanten. Verse kersen hebben de voorkeur, maar alle drie de varianten dragen bij aan je gezondheid zolang je ze met mate eet. Kersen zijn een van de gezondste fruitsoorten die je in de zomer kunt vinden. Ze combineren een opvallend rijke voedingswaarde met concrete voordelen voor slaap, herstel en ontstekingen. Een dagelijkse portie is makkelijk haalbaar en doet meer voor je lichaam dan de meeste mensen verwachten. Lees ookKaki fruit gezond: wat doet het voor je lichaam?